Un rei persa, a quen o pobo chamaba “o xusto”, viaxaba unha vez a través do seu reino. Nunha montaña bañada polo sol, viu un venerable ancián que coas costas dobradas traballaba. O rei achegouse e descubriu que o ancián estaba a plantar unha árbore.
-Que fas? -preguntou o rei.
-Planto nogueiras -respondeu o ancián.
-Ti, que es tan vello -admirouse o rei-, para que plantar unha planta cuxa follaxe non verás, a cuxa sombra non descansarás e cuxos froitos non comerás?
O ancián mirouno serenamente e contestou:
-Aqueles que nos precederon plantaron e nós puidemos obter as colleitas. Agora plantamos nós para que poidan recoller os que veñen detrás...
En todas as culturas do mundo atópase o recordo, e tamén a presenza, da narración oral. O griot dalgúns pobos do centro de África, o aeda do mundo grego ou o bardo dos finisterres céticos contaban historias para a súa xente. Aínda ocorre así en moitos lugares do planeta, pero nas sociedades modernas asistimos a unha lenta desaparición dos contacontos verdadeiros. Parece un proceso irremediable. Quizais os últimos narradores xa só desexen ver a televisión, como fai agora todo o mundo.
Algúns anos atrás, unha campaña publicitaria de Literacy Foundation (Canadá) tivo por lema unha bonita frase: Cando un neno non le, a imaxinación desaparece. Esta idea desenvolvíase en vídeo sinxelo pero impactante. Nel, algúns protagonistas de contos moi coñecidos, como a Cincenta, Peter Pan e Wendy, aparecen nun hospital. Nótaselles envellecidos e cansos, e por iso buscan a atención médica que precisan. Pero sobre todo na súa cara percíbese a tristeza, porque están tristes, moi tristes. Talvez sospeitan que os seus problemas teñen que ver coa falta de imaxinación, e que aumentan cando os contos non son lidos nin escoitados…
Tomando como pretexto esta idea, neste post recuperaremos algunhas antigas historias coa axuda das novas tecnoloxías. Seguiremos unha metodoloxía semellante á que se usou noutro post para clasificar, dalgún xeito, os diferentes relatos. Trátase de animar a ler: para escoitar as voces populares ou de autor, para educar a sensibilidade, para deixarse levar polas palabras e a imaxinación.
En realidade, os contos e os seus personaxes non loitan contra ningún monstro de “aparencia TIC”, nin tampouco contra ningún devorador tecnolóxico de contos ou de libros. Temos que dicilo ben alto, en Internet lese e moito, e pódese promover a lectura contando cos recursos deste medio. Porque, a pesar de todo, tanto nos colexios como nas aulas, hai poucas cousas tan fermosas como a mirada dun neno ou dunha nena cando len.
Din que cando un neno non le, a imaxinación desaparece. Pero abrir un conto, tamén en Internet, é como abrir unha porta a un mundo imaxinario. Cando esa porta ábrese, ocorren cousas inesperadas, como xa contamos.
Por iso, repítome… Quizais non podamos entregar aos nenos un mundo libre de pesadelos e de conflitos; que quizais desaparezan os lugares fermosos e verdes. Pero coa defensa do imaxinario e da lectura para transformar o mundo, estaremos ofrecéndolles, aínda por moito tempo, a palabra creadora:
Alguén fala coa Lúa ou pide un desexo a unha estrela fugaz. Talvez a esperanza perdida é recuperada nun bosque encantado. Ou ao mellor un bico transforma en príncipe unha ra verde. E aparece unha fada madriña que converte unha cabaza nunha incrible carroza. Tamén hai recordos e bágoas, e a inspiración dos mundos marabillosos levántase, vitoriosa, como unha ave fénix. E renace das súas cinzas. Por iso, é necesario explorar a porta dos contos, que tamén é a porta dos soños. Debemos escoitar a súa canción, e bailar, e bailar como un dervixe. Así, para que a imaxinación chegue, hai que abrir esa porta...
Este post escribiuse desde unha segura mesa de traballo, ao abrigo de tormentas, de calores e de ventos. As únicas dificultades, por dicilo dalgún xeito, foron debidas á conexión a Internet. Pero escribir sobre unha viaxe ao redor do mundo ten os seus problemas. Aínda que sexa a través dos seus contos. Claro que nada comparable ao que sentiron os viaxeiros doutras épocas e noutras xeografías.
No tempo de Xulio Verne, dar a volta ao mundo en 80 días era un gran éxito. Hoxe xa non é así; incluso pódese lograr en menos de oitenta horas. Pero en Educa con TIC, con la colaboración de Google Maps, descubrimos unha forma más cómoda e máis rápida. Tratábase de dar a volta ao mundo usando os seus contos, as súas lendas e os seus mitos. Para conseguirlo, tiñamos sobre todo o material publicado con anterioridade na súa web: La puerta de los cuentos e Mis viajes con Cenicienta. Así que, sen máis, o día 26 de setembro publicouse un post titulado La vuelta al mundo en 80 cuentos. Sen decatarnos, iniciabamos unha gran aventura.
No mapa inicial aparecían soamente 23 relatos. Pero con axuda podíamos completar a lista de contos, ata chegar á cifra de Verne. Así, dalgún xeito recordariamos ao gran novelista francés. Pero tamén serviría para difundir e compartir as historias populares do noso mundo, de calquera continente ou país. Ademais dos contos, o mapa podíase completar con textos, imaxes, audio e vídeo, para que esa viaxe merecese ser contada e recordada.
Pois ben, o venres 9 de outubro, antes da medianoite, acadamos a cifra soñada. Terminamos a nosa primeira volta ao mundo en máis de 80 contos! E agora, cando se publica esta entrada, o mapa xa recibiu case 30.000 vistas. Incrible!
Hubo un blog llamado Escola de Ismaíl que terminó ya su viaje, y que ahora descansa en la Red y en nuestra memoria. Pero como la vida sigue, y el trabajo también, Ismaíl ha reaparecido en otro blog. Aunque mantiene el mismo nombre que el otro, es algo distinto, pues sus usuarios principales son diferentes.
A pesar de todo, algunos detalles se mantienen intactos: sobre todo, el gusto por la invención de historias y la escritura, y ahora por la narrativa digital. Los libros y la lectura también nos interesan, claro. Por eso tenemos el Proxecto Bocata en pie, con el que pensamos devorar un montón de libros, para después poder compartir sus historias…
En el aula cada cual hizo su primera elección: un libro ya leído y además bien apreciado. Después empezaron a preparar el menú de su bocata, formado por los datos más importantes de cada uno de los libros:
Así que dentro de poco podremos mostrar, en el nuevo blog Escola de Ismaíl, algunos de esos bocatas devorados, el símbolo de una sencilla experiencia de animación a la lectura.
Seguro que en Cataluña hay muchas bibliotecas encantadas, pero hoy sólo quiero hablar de una de ellas. Se encuentra en el CEIP Sant Jordi, en Lleida, y allí también está Montserrat Escorsa, la maestra que se encarga de ella y de su blog. Además de ser una maravillosa bibliotecaria, es una amiga de Ismaíl, que, por cierto, siempre ha sido bien apreciado en aquellas tierras.
El curso pasado, unos niños de niñas de aquel colegio descubrieron varias historias nuevas de Ismaíl. Nadie las conocía, eran un gran secreto. Como ya se expusieron en su blog, ahora presentamos aquí dos de ellas gracias a Tikatok, una aplicación para publicar libros digitales.
Es evidente que a Montse le gustan los libros. Pero también le encantan las nuevas tecnologías y es una estupenda guía de viajes…
Fun convidado pola profesora e contadora de historias Fátima Campilho, do blog Blogstórias Essenciais, para participar na corrente creativa dos oito desexos. No seu momento, a amiga Fátima foi convidada polo escritor, músico e arte-educador Marcelo Maluf, do blog Labirintos no Sótão. E, antes, Marcelo Maluf fora invitado por… Entendedes como é o asunto, non?
A primeira tarefa e escribir oito desexos, mellor se tamén xogamos coa fantasía. Os meus son:
1) Descubrir un bosque máxico para perderme nel. 2) Escribir un libro como El gigante de la historia. 3) Facer do sorriso a asignatura máis importante. 4) Posuír unha máquina do tempo para desfacer o que desfixen. 5) Ter unha alfombra máxica para viaxar ata as areas do deserto. 6) Saber tocar mellor a guitarra. 7) Facer unha biblioteca, a carón dunha praia, con libros ben marabillosos. 8) Ser un contador de historias.
A segunda tarefa é convidar a oito blogs para que soñen un pouquiño, se é posible. Eu invito aos seguintes:
Desde Brasil, enviado pola querida Fátima Campilho, este blog recibiu O Selo Violeta. Agradecemos o apoio e o incentivo que este agasallo supón. Moitas grazas.
Este selo representa, segundo os seus creadores, “as sensações que a cor violeta traz para a nossa mente. Este prêmio é dado aos blogs que têm algumas das sensações da cor violeta. São algumas delas: magia, encantamento, graciosidade, magnetismo... e tudo aquilo que parece mágico".
As regras son as seguintes:
- Exhibir o Selo Violeta no seu blog coas regras; - Indicar cantos blogs consideras que merecen este selo; - Avisar aos indicados, non te esquezas diso!; - Escribir dous poderes máxicos que xa imaxinaches ter.
En cantos aos poderes máxicos, creo que aceptaría calquera dos que xa ten Harry Potter, co permiso da autora, por suposto. Se non fose posible porque seguramente haberá moitos problemas co copyright, valeríame a alfombra máxica de Aladino…
. Non tería conseguido iso se non estivese aquí, utilizando 
